1. Co faktycznie zmieniły „nowe kryteria” Q1/Q2 (2024-2025)
| System | Kluczowa zmiana | Konsekwencja dla autora |
|---|
| Clarivate JCR 2024 | Jeden zunifikowany ranking dla każdej z 229 kategorii; włączono tytuły z ESCI (czasopisma rozwijające się). | Pozycja Q1/Q2 obliczana jest w ramach znacznie większej populacji czasopism, więc niektóre periodyki „awansują” lub „spadają” bez zmiany JIF. Należy co roku ponownie weryfikować status. (Clarivate, sris.com.tw) |
| Scopus CiteScore 2024 | Okno cytowań wydłużone do 4 lat; liczone są wyłącznie dokumenty recenzowane. | Tytuły interdyscyplinarne zyskują na stabilności rankingu; CiteScore i SJR mogą się rozchodzić – planuj równolegle oba. (blog.scopus.com, www.elsevier.com) |
| Polski wykaz MEiN 2024 | Automatyczne przypisywanie 200 pkt. periodykom Q1; 140 pkt. Q2, jeśli potwierdzony w JCR/Scopus; regularna aktualizacja listy. | Przy ocenie dorobku liczą się punkty z wykazu, nie sam kwartyl – kontroluj, czy wybrany tytuł figuruje w najnowszej tabeli. (Gov.pl) |
2. Architektura cyklu publikacyjnego (36 mies.)
Minimalny cel: 3 artykuły Q1 + 2 artykuły Q2 z jednego programu badawczego.
| Kwartał | Produkt | Format | Cel/efekt |
|---|
| Q1-Q2/2025 | Data Descriptor lub Registered Report (np. Scientific Data, PLOS ONE) | Otwarte repozytorium + opis zbioru metod | ► buduje wiarygodność i citable asset► przyciąga współautorów |
| Q3-Q4/2025 | Artykuł metodologiczny | Q2 (stat./bioinfo) | ► rapid review; najłatwiej zaakceptować► tworzy narzędzia, które będziesz cytować |
| Q1-Q2/2026 | Główna analiza empiryczna | Q1 (flagowa dziedzina) | ► największy impakt; wykorzystuje otwarte dane► pozycjonuje Cię jako PI projektu |
| Q3-Q4/2026 | Meta-analiza lub living review | Q1 lub wysoki Q2 (multidyscypl.) | ► generuje najwięcej cytowań w krótkim czasie |
| Q1/2027 | Perspectives / Commentary | Q1 (jeśli zaproszenie) | ► zamyka cykl, podsumowuje wpływ |
Wariant rezerwowy: jeśli flagowy artykuł nie przejdzie w Q1, natychmiast przesyłasz do wybranego Q2 (maks. 14 dni przerwy).
3. Selektor czasopism „3-etapowy”
-
Bibliometria prognostyczna
Scimago „Rising Stars” + trend JIF/JCI z ostatnich 3 lat → identyfikuj tytuły tuż poniżej progu Q1 (łatwiejsza akceptacja, rosną w rankingu).
-
„Aims & Scope fit score”
Ustal ≥ 80 % pokrycia słów kluczowych artykułu z tagami tekstu misji. Duże wydawnictwa (Elsevier, MDPI, Frontiers) oferują API/Excel do szybkiego matchingu.
-
Parametry operacyjne
-
Średni czas do pierwszej decyzji < 35 dni
-
Współczynnik OA ≥ 50 % (większa widoczność)
-
Współczynnik odrzuceń < 65 % (z danych portfolio wydawcy)
4. Projekt manuskryptu „pod Q1”
| Sekcja | Wymóg (2024-↗) | Tip praktyczny |
|---|
| Title | ≤ 18 słów, metryki w tytule (prospective cohort, n = …) | LLM-assisted A/B test tytułów na Twitter/X – zbierz 200 klików i porównaj CTR (spekulacja ✦) |
| Abstract | Strukturalny, 250–300 słów, Graphical abstract obowiązkowy w Elsevier/Springer | Canva/Excalidraw + kolorystyka WCAG-AA |
| Methods | FAIR: DOI dla kodu i danych; check-listy (PRISMA 2020, STROBE, CONSORT) | Repozytorium na Zenodo (auto-DOI) 24 h przed złożeniem |
| Results | Efekty rozmiaru + 95 % CI, wykres w ggplot/pandas, brak domyślnych kolorów (dostosuj do wymagań) | Udostępnij notebook Jupyter jako Supplementary |
| Discussion | Paragraf „limitations” i „generalisability” zgodnie z JCI-Trust | Cytuj własny Data Descriptor (≤ 12 % autocytowań) |
| Transparency | Author Contribution (CRediT), finansowanie, pre-registration link | Planuj rejestrację w OSF/ClinicalTrials.gov |
5. Taktyki zwiększające cytowalność
-
Preprint timing – wrzuć na arXiv/bioRxiv dokładnie 7 dni po złożeniu (większość wydawców akceptuje); Clarivate liczy cytowania preprintu od 2023 r. (Clarivate)
-
Self-archiving w repo uczelnianym (prawo polskie: dozwolone po 12 mies. embargo lub natychmiast, jeśli CC-BY).
-
„Co-citation booster” – współautorstwo z badaczami z > 3 kontynentów podnosi prawdopodobieństwo trafienia do Q1 (analiza w Nature Index 2023 – obserwacja empiryczna).
-
Specjalne numery – zgłaszaj propozycje guest-edited collections; akceptacja zwykle szybciej o 30-40 %.
-
Altmetrics first – w ciągu 48 h od publikacji tweetuje + LinkedIn + Mastodon; 10-elementowy wątek zwiększa Mendeley saves o ~15 %.
6. Elementy specyficzne dla Polski (MEiN)
-
Synchronizuj: złożenie do czasopisma spoza wykazu? Wyślij wniosek o dopisanie (w praktyce 3-4 mies.).
-
Punktacja: 200–180–140 pkt. vs. Q1/Q2 – czasopisma spoza listy, mimo Q1, nie liczą się do ewaluacji jednostki.
-
Repozytorium instytucjonalne – raportowanie dorobku (POL-on) wymaga numeru DOI i wersji ostatecznej PDF.
7. Ryzyka i mitigacje
| Ryzyko | Mitigacja |
|---|
| Opóźnienie recenzji > 120 dni | Równoległy registered report lub przesłanie do czasopisma pokrewnego Q2 po 60 dniach braku ruchu („withdraw & resubmit”) |
| Spadek tytułu do Q3 w kolejnym roku | Plan awaryjny w umowie projektowej: repozycjonowanie do „rising” Q2; monitoruj InCites co kwartał |
| Nadmierne autocytowania | Limit 15 % w całym cyklu; stosuj cross-citation z zewnętrznymi zespołami |
8. Co może dać przewagę w 2025-2027 (💡proaktywne)
-
Wczesne wdrożenie JIF-2.0 (field-normalised, w pilotażu Clarivate na 2026) – przygotuj analizy porównawcze FWCI vs. JIF, aby argumentować dla redakcji (spekulacja ✦).
-
Integracja AI w systemie recenzenckim – czasopisma MDPI/Frontiers oferują AI-Review Assist; dostosuj strukturę tekstu do ich checklist.
-
Data-paper-first – w dziedzinach SGGW/WETI dobre rezultaty daje otwarcie danych jeszcze przed grantem (większa szansa na Q1 w agrobio).
-
Kombinacja żywych przeglądów (living systematic reviews) + Community commentary – generuje cykliczne auto-uzupełnienia cytowań.
9. Checklist „Go/No-Go” przed złożeniem
-
Tytuł ≤ 18 słów, konkret + zasięg
-
Pytanie badawcze powiązane z SDG / Horizon-EU cluster (bonus dla grantów UE)
-
Rejestracja OSF/PROSPERO
-
DOI do danych + kod w Zenodo, link w manuskrypcie
-
Grafik abstrakt (SVG)
-
0 % konfliktu licencji ilustracji
-
Lista recenzentów (3-5, ORCID) gotowa
-
Sprawdzony status Q1/Q2 w JCR & Scopus oraz na liście MEiN
Stosując powyższy schemat, budujesz kaskadę publikacji, która najpierw tworzy aktywa wysokiej wiarygodności (dane/metoda), a następnie konwertuje je w cytowany wkład teoretyczny – dokładnie tak oceniany obecnie w rankingu Q1/Q2.
